Phó thủ tướng Vũ Đức Đam: Cả nước cần khai giảng một thời khắc

Phó thủ tướng Vũ Đức Đam cho biết, đã bàn với Bộ Giáo dục kiên định chọn một thời khắc khai giảng đồng loạt cả nước, làm đúng nghi lễ chào cờ, hát Quốc ca, đọc thư của Chủ tịch nước, hiệu trưởng phát biểu ngắn gọn rồi dành thời gian cho giáo viên và học sinh.

11:09 - 03/09/2015

Ngày 12/8, Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức Hội nghị trực tuyến tổng kết năm học 2014-2015 ở 6 điểm cầu Hà Nội, Thái Nguyên, Nghệ An, Đà Nẵng, TP HCM, Cần Thơ. 

Thứ trưởng Nguyễn Vinh Hiển đánh giá, năm qua ngành giáo dục đã đạt được mục tiêu đề ra. Chuyên đề "Nâng cao chất lượng giáo dục phát triển vận động cho trẻ trong trường mầm non" được thực hiện hiệu quả. Việc đánh giá học sinh tiểu học theo Thông tư 30 bước đầu tạo chuyển biến nhận thức về đổi mới phương pháp dạy học và đánh giá chất lượng giáo dục theo hướng tiếp cận phát triển năng lực học sinh.

Công tác xã hội hóa giáo dục được chú trọng, đến năm 2014-2015, bên cạnh các trường công lập, cả nước đã thành lập được 2.410 trường mầm non, phổ thông ngoài công lập. Đề án Ngoại ngữ 2020 đã thực nghiệm môn Ngoại ngữ trong giáo dục phổ thông ở 63 tỉnh, thành cho học sinh từ lớp 3 đến 12, đạt kết quả tốt. Việc dạy và học Ngoại ngữ đã bước đầu chuyển từ dạy và học ngôn ngữ sang dạy và học toàn diện kỹ năng giao tiếp.

"Đặc biệt, kỳ thi THPT quốc gia 2015 đã được chuẩn bị chu đáo từ trung ương đến các địa phương và được tổ chức theo đúng tinh thần đảm bảo thi gọn nhẹ, giảm tốn kém cho xã hội và người dân. Kết quả thi phản ánh trình độ người học, làm căn cứ để xét tốt nghiệp THPT đồng thời cung cấp dữ liệu cho các cơ sở giáo dục đại học và giáo dục nghề nghiệp xét tuyển sinh", ông Hiểu cho hay.

anh-dam-JPG-3688-1439368483.jpg

Phó thủ tướng Vũ Đức Đam mong muốn cả nước khai giảng vào một thời khắc. Ảnh: Đình Nam.

Phát biểu tại hội nghị, Phó thủ tướng Vũ Đức Đam ghi nhận những việc mà ngành giáo dục đã làm được trong năm, nhưng cũng thẳng thắn chỉ ra những điểm cần khắc phục. 

Theo Phó thủ tướng, vấn đề thiếu cơ sở vật chất, trường học vẫn còn tồn tại ở nhiều địa phương. Dù trung ương đã có chương trình kiên cố hóa trường học, có đề án 36.000 tỷ đồng, thực tế đã chi vượt số tiền này nhưng vẫn chưa giải quyết được. Hai năm trước, một đề án đã trình lên Chính phủ nói rằng cần đến trên 50.000 tỷ đồng nữa mới hoàn thành kiên cố hóa trường học và nhà công vụ cho giáo viên. "Chính phủ chắc là không thể đảm bảo được yêu cầu lớn như vậy trong 5 năm tới, vì vậy ngành giáo dục cần tìm một phương án khả thi và tinh thần là chỗ khó nhất mình ưu tiên làm trước", Phó thủ tướng Vũ Đức Đam nói.

Ông chia sẻ, khi nói về đổi mới giáo dục, đổi mới chương trình và sách giáo khoa, phương pháp giảng dạy thì bao giờ ngành giáo dục cũng nói là không đi kèm cơ sở vật chất thì không được. Tuy nhiên, cần phải hiểu rõ, dù không đổi mới chương trình và sách giáo khoa thì vẫn phải kiên cố hóa trường học và chương trình tốt, sách giáo khoa tốt thì "nhà tranh mà sạch sẽ" vẫn dạy tốt.

Về thực hiện Thông tư 30 đánh giá xếp loại thường xuyên ở bậc tiểu học, Phó thủ tướng cho rằng cần tuyên truyền để người dân hiểu rõ hơn, bởi một chủ trương mới dù là đúng nhưng phải có sự chuẩn bị rất kỹ lưỡng và đặc biệt phải tuyên truyền, giải thích, từ đó kiên định thực hiện. 

Nêu thực trạng cả xã hội bức xúc với thế hệ trẻ như như bạo lực học đường, không tôn trọng luật giao thông, vệ sinh công cộng bừa bãi hay chen lấn, không xếp hàng nơi công cộng, thậm chí là tội phạm vị thành niên, Phó thủ tướng Vũ Đức Đam cho rằng đó là trách nhiệm của toàn xã hội, nhưng quan trọng nhất là của ngành giáo dục. Giáo dục đạo đức rất cần thiết, và muốn giáo dục học sinh thành công thì phải có những người thầy gương mẫu. Dù có tuyên truyền như thế nào mà thầy không làm gương thì bài học sẽ bớt tác dụng. 

Phó thủ tướng cũng nhắc chuyện dạy thêm học thêm và cảm thán "mình cứ nói với các cháu là nhà nước pháp quyền phải tôn trọng pháp luật, vậy mà quy định của Bộ là cấm dạy thêm, nhưng giáo viên cứ làm, thì làm sao giáo dục các cháu được". "Người thầy phải gương mẫu, không còn cách nào khác. Việc giáo dục đạo đức, lý tưởng lối sống phải làm từ khi các cháu còn bé", Phó thủ tướng nói.

Nêu thực trạng ngày hội học sinh đến trường, nhiều năm nay ngày giờ khai giảng phải phụ thuộc vào lãnh đạo, dù thời tiết nắng hay mưa thì học sinh vẫn xếp hàng đợi, Phó thủ tướng cho biết, năm nay ông đã bàn với Bộ Giáo dục, kiên định chọn một ngày khai giảng đồng loạt cả nước. Khai giảng làm đúng nghi lễ chào cờ, nếu được thì cả nước cùng một thời khắc, cùng hát Quốc ca, đọc thư của Chủ tịch nước, hiệu trưởng phát biểu ngắn gọn rồi hết. Đến phần sau là ngày hội cho học sinh với các thầy cô giáo.

"Chúng ta hãy làm thực sự vì học sinh", Phó thủ tướng nhấn mạnh.

Bộ phải lắng nghe phản ánh của xã hội về kỳ thi THPT quốc gia

Cảm ơn toàn xã hội đã cùng vào cuộc trong đổi mới thi THPT quốc gia năm nay, Phó thủ tướng cho rằng cần xem lại hai việc. Thứ nhất là việc chấm thi, mặt bằng chung năm nay cho thấy giáo dục thường xuyên tỷ lệ đỗ tốt nghiệp rất thấp. Thấp hơn phổ thông là điều dễ hiểu, nhưng ở mức quá thấp với tỷ lệ lớn bị điểm liệt trong khi đề thi được thiết kế có phần rất cơ bản để học sinh trung bình cũng có thể làm được thì chất lượng giáo dục thực sự có vấn đề.

"Có chuyên gia cho rằng Ngoại ngữ thì có thể hiểu được, nhưng những môn khác bị điểm liệt thì đúng ra những cháu đó không có đủ trình độ ngồi học lớp cuối cùng, đáng lẽ phải lưu ban từ trước", Phó thủ tướng nói.

Vấn đề thứ hai trong thi tuyển sinh là thi xong rồi lấy kết quả phục vụ xét tuyển vào đại học đang có nhiều ý kiến bức xúc. Khi chuẩn bị tổ chức thi, trong các cuộc họp, Chính phủ đều nêu ra các tình huống và Bộ Giáo dục nói là đã lường được và yên tâm, nhưng thực tế vừa qua cho thấy có những việc vẫn chưa lường được, dù tưởng rằng yên tâm nhưng vẫn chưa yên tâm.

"Mình làm việc mới, việc lớn lần đầu thì có những việc chưa lường được cũng là bình thường, nhưng tôi đề nghị Bộ hết sức lắng nghe phản ánh của xã hội, của các cháu để có những giải pháp điều chỉnh thật nhanh, kịp thời. Cần điều chỉnh cái gì thì điều chỉnh, kể cả vượt thẩm quyền của Bộ, hay cần sự phối hợp của các Bộ khác, nếu cần thiết thì Chính phủ sẵn sàng cùng các đồng chí thực hiện, sao cho học sinh được thuận lợi nhất", Phó thủ tướng chỉ đạo.

Tổng số học sinh, sinh viên cả nước hiện nay là khoảng 22,21 triệu (tăng so với năm học trước 337.937), trong đó có 4,42 triệu trẻ em mầm non (tăng 180 nghìn trẻ), 15,08 triệu học sinh phổ thông (tăng 180 nghìn học sinh), 0,35 triệu học sinh trung cấp chuyên nghiệp (giảm 72 nghìn học sinh) và 2,36 triệu sinh viên đại học, cao đẳng (tăng 38 nghìn sinh viên);

Tổng số giáo viên, giảng viên cả nước là 1,24 triệu (tăng so với năm học trước 14.383 giáo viên), trong đó gồm: 277.684 giáo viên mầm non, 856.730 giáo viên phổ thông, 10.911 giáo viên trung cấp chuyên nghiệp, 91.183 giảng viên đại học, cao đẳng và khoảng 300 nghìn cán bộ quản lý giáo dục các cấp.

Hệ thống mạng lưới các cơ sở giáo dục các cấp học, bậc học được phân bố rộng trên phạm vi cả nước. Tổng số trường học từ mầm non đến đại học là 43.874 trường, trong đó có: 14.203 trường mầm non (tăng 336 trường), 15.277 trường tiểu học (giảm 60 trường), 10.878 trường trung học cơ sở, phổ thông cơ sở (giảm 4 trường), 2.767 trường trung học phổ thông (tăng 9 trường); 313 trường trung cấp chuyên nghiệp (tăng 18 trường), 217 trường cao đẳng (tăng 3 trường), 219 trường đại học (tăng 5 trường).

Hoàng Thùy